20. Yüzyıl Felsefesi: Başlıca Akımlar ve Temsilcileri

Yirminci yüzyıl, felsefe tarihinde düşünsel yönelimlerin çeşitlendiği ve farklı metodolojik yaklaşımların belirginlik kazandığı bir dönem olarak kabul edilmektedir. Modern felsefenin mirası üzerine inşa edilen bu yüzyıl bir yandan insan deneyiminin anlamını, bilincin yapısını ve varoluşun temel koşullarını yeniden düşünürken diğer yandan dilin, bilimin ve mantığın felsefi analizini merkeze alan yeni araştırma alanlarının ortaya çıkmasına sahne olmuştur. Bu nedenle yirminci yüzyıl felsefesi, belirli düşünürlerin geliştirdiği kuramları içeren bir düşünce alanı olmanın ötesinde, farklı felsefi geleneklerin karşılaşmaları, etkileşimleri ve eleştirel tartışmaları aracılığıyla şekillenen geniş bir düşünsel ufuk olarak değerlendirilmelidir. Kitapta yer verilen düşünürler yirminci yüzyıl felsefesinin farklı geleneklerini temsil etmeleri ve sonraki felsefi tartışmalar üzerinde kalıcı etkiler bırakmaları dikkate alınarak seçilmiştir. Yaşam felsefesi ve tarihselcilik bağlamında Henri Bergson ve Wilhelm Dilthey insan deneyimini tarihsel ve yaşamsal boyutlarıyla ele alan yaklaşımlarıyla bu tartışmaların başlangıç noktalarından birini oluştururlar. Fenomenoloji geleneğinin oluşumunda önemli bir etkisi bulunan Franz Brentano ve bu geleneği sistematik bir felsefi yöntem haline getiren Edmund Husserl ise bilincin yönelimselliği ve fenomenolojik yöntem üzerine geliştirdikleri düşüncelerle modern felsefede yeni bir araştırma alanı açmışlardır. Bu çizgi daha sonra Martin Heidegger ve Maurice Merleau-Ponty tarafından varlık, dünya ve beden deneyimi üzerine yapılan analizlerle genişletilmiştir. İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER GIRIŞ BÖLÜM 1 YAŞAM FELSEFESI VE TARIHSELCILIK 1.1. Henri Bergson: Süre, Sezgi ve Yaşam Atılımı (Élan Vital) 1.2. Wilhelm Dilthey: Yaşam, Tin Bilimleri ve Hermeneutik BÖLÜM 2 FENOMENOLOJI VE FENOMENOLOJIK ONTOLOJI 2.1. Franz Brentano: Fenomenolojinin Doğuşu ve Yönelimsellik (intentionality) 2.2. Edmund Husserl: Fenomenolojik Yöntem ve Epokhe 2.3. Martin Heidegger: Varlık Sorusu ve Dasein Analizi 2.4. Maurice Merleau-Ponty: Beden, Algı ve Yaşantı Dünyası BÖLÜM 3 ANALITIK FELSEFE, PRAGMATIZM VE SÜREÇ FELSEFESI 3.1. Ludwig Wittgenstein: Dil, Anlam ve Dil Oyunları 3.2. Rudolf Carnap: Mantıkçı Pozitivizm ve Dilin Mantıksal Analizi 3.3. William James: Pragmatizm ve Deneyim Temelli Hakikat 3.4. Alfred North Whitehead: Süreç Felsefesi ve Metafizik BÖLÜM 34 VAROLUŞÇULUK 4.1. Jean-Paul Sartre: Özgürlük, Hiçlik ve Varoluşun Önceliği 4.2. Albert Camus: Saçma, Anlam ve Başkaldırı Felsefesi SONUÇ KAYNAKLAR