Arılar Masalı Bugüne Ne Söyler?

Mandeville’in eserinin temel metaforu, çalışkan arılarla dolu bir kovan üzerinden şekillenir. Bu kovan, bireylerin hırsları, lüks düşkünlükleri ve çıkarcı davranışları sayesinde refaha ulaşmış, ancak ahlâki bir dönüşüm geçirerek erdemli bir topluma dönüştüğünde çöküşe sürüklenmiştir. Mandeville, bu alegori aracılığıyla geleneksel ahlâk anlayışına meydan okur ve ekonomik gelişmenin, bireylerin sadece erdemli ve fedakâr olmasıyla değil, aynı zamanda bencil dürtülerini takip etmeleriyle mümkün olduğunu öne sürer. İktisatçı Prof. Dr. Zekai Özdemir ve Prof. Dr. Mustafa Acar, bu çalışmada, Mandeville’in 18. Yüzyıl başlarında Homurdanan Arı Kovanı metaforu üzerinden biz insanlara vermeye çalıştığı mesajı günümüz gerçekleri ve modern zamanların gelişmeleri ışığında yeniden ifade edip yorumlamakta ya da şerh etmektedir. Eserde yer yer toplum menfaati, planlama, ortak çıkarlar için çalışma, bireysel çıkarlardan uzak durma, kâr peşinde koşmanın doğaya ve çevreye vereceği zarar vb. gibi sosyalizme, merkezi planlamaya ve kollektivizme selam gönderen, kapitalizmi yerden yere vuran yorumlara rastlanabileceği gibi; bireysel çıkar peşinde koşmanın önemi, elindekiyle yetinmemenin ve sürekli bir arayış içinde olmanın ekonomik gelişme ve toplumsal çıkarlara da hizmet etmesi gibi “görünmez el” öğretisine, kapitalizm ve bireyciliğe selam gönderen yorumlara da rastlanmaktadır. Arılar Masalı temel argümanları ve bunun ima ettikleri açısından önemli olup, iktisat, ahlâk, felsefe, iktisadi kalkınma, toplumsal gelişme ve refah arasındaki karmaşık ilişkiler üzerine kafa yoranlara faydalı olması umulan bir eserdir.