Davranışsal Yaklaşımlar Açısından Eksik İstihdam

Eksik istihdam, ekonomi, sosyoloji, psikoloji, yönetim gibi birçok farklı disiplinler tarafından ele alınan bir konu olma niteliğini taşımaktadır. Bu disiplinlerin, eksik istihdamı farklı açılardan ele aldıkları ve her birinin eksik istihdama ilişkin farklı tanımlar, kavramlar ve yöntemler ortaya koydukları görülmektedir. Bu kitapta davranışsal yaklaşımlar açısından eksik istihdam ele alınmaktadır. Davranışsal yaklaşımlar açısından eksik istihdam, istihdam biçiminin nesnel özellikleri ve söz konusu özelliklerin işgören tarafından nasıl algılandığı ile ilgilidir. Eksik istihdam edilen işgörenin mevcut işinde, becerisini, bilgisini, eğitimini ve tecrübesini yeterli düzeyde kullanamaması, beklediği ücreti alamaması, çalışma süresinin istediği düzeyde olmaması ve/veya eğitim aldığı alanda çalışamaması gibi işe ilişkin tercihleri ve dolayısıyla da ihtiyaçları ve beklentileri tam olarak karşılanamamaktadır. Bunun bir sonucu olarak, eksik istihdam edildiğini algılayan işgörenin, diğer uyumlu çalışan işgörene göre iş tutumları ve davranışları daha olumsuz düzeyde gerçekleşe bilmektedir. Eksik istihdam, yalnızca gelişmiş ülkeler için değil, gelişmekte olan ülkeler için de önem taşıyan bir sorundur. Dünya üzerinde işsizliğin giderek artması ve alternatif çalışma biçimlerinin yaygınlık kazanması, kişileri işsiz kalmamak için eksik istihdamın olumsuz sonuçlarını göz ardı ederek, eksik istihdam edilmeyi kabul etmeye itebilmektedir. Eksik istihdam olarak adlandırılan bu kavram, ilk olarak bundan yüzyıl önce kullanılmış olmasına rağmen literatürde az işlenen bir konu olmuştur. Söz konusu eksikliği gidermek amacıyla bir başlangıç çalışması niteliğinde olan bu kitapta, davranışsal yaklaşımlar açısından eksik istihdam kavramı, boyutları ve bunların işgörenin iş tutumlarına, davranışlarına ve kariyerine etkisine yönelik geniş bir literatür taraması yapılmıştır. Davranışsal yaklaşımlar açısından eksik istihdamı konu alan bu kitabın hazırlanması sırasında, gösterdikleri sabır ve anlayıştan ötürü eşim Doç. Dr. Cem Akbıyık’a ve biricik oğlum Ozan Akbıyık’a ne kadar teşekkür etsem azdır. Ayrıca çalışmanın yazım aşamasında verdiği büyük destek için yeğenim Av. Miray Yavuz’a çok teşekkür ederim. Her zaman yanımda olan tüm aileme ve özellikle annem Ülker Ünsal’ a ve babam Suat Ünsal’a minnetlerimi sunarım. Son olarak, çalışmanın basımını gerçekleştiren Nisan Kitabevi yönetici ve çalışanlarına da sonsuz teşekkürler ve esenlikler dilerim. Banu Saadet Ünsal Akbıyık