De Ki Mi

Üç sözcük (de, ki, mi) ve iki ek (-de, -ki). Yazım alanında en temel sorunumuz bu dil birimleri üzerinde yoğunlaşmakta; yazım kargaşasına, neredeyse, bu üç sözcüğümüzün ve iki ekimizin yanlış yazımları yol açmaktadır. Bu tek heceli sözcük ve eklerimiz; yazım sorunları yumağının en baskın, en başat bileşenleri olarak hep öne çıkmakta, hep başımızı ağrıtmaktadır. Dar alanda yapılan bu yazım yanlışları sıklıkla ve durmaksızın yinelenmektedir. Rüstem Kurtoğlu ise Türkçenin bu süreğen yazım sorununun çözümüne, yazım darboğazının aşılmasına özgülenmiş bir yazım kılavuzu sunuyor: de ki mi. Bu çalışmada Türkçenin tüm yazım konuları masaya yatırılmıyor; yalnızca bu üç sözcük ve iki ekin kavramsal boyutları inceleniyor ve yazımları üzerinde yoğunlaşılıyor. Şu anki yazım kılavuzlarında bulunmayan yeni yazım konuları kitaba eklenmiş; Türkçenin yazımı, dört yeni kavramla daha da derinleştirilip zenginleştirilmiştir: de ilgeci, ki ilgeci, mi ilgeci ve mi bağlacı. Böylelikle yazım öğretimimiz, Türkçemizin bu pırıl pırıl söz varlıklarıyla desteklenmiş; de ilgeci, ki ilgeci, mi ilgeci ve mi bağlacı’na yer verilmemesi eksik bilgilendirme; mi ilgeci ve mi bağlacı’na “mi soru eki” denilmesi ise yanlış bilgilendirme olarak değerlendirilmiştir. Eksik ve yanlış bilgilendirmeyle yazım öğretiminin yürütülemeyeceği gösterilmek istenmiştir. Üç sözcük ve iki ekimizin doğru kullanımları; yazınsal katsayıları yüksek, okurda okuma coşkusu yaratabilecek tümcelerle örneklendirilmiş; oylumlu Türkçe dilbilgisi sözlüğü de okuyucu ve yazarların kullanımına sunulmuştur. Dün olduğu gibi bugün de tüm hoyratlığıyla süren bu yazım yanlışlarına dur demek ve dizgeli bir çözüm önerisi ortaya koymak bu derin çalışmanın birincil amacıdır.