Düzenleme Ortaklık Payı ve Mülkiyet Hakkı

Yeni gelişen bir alan olan imar hukukunda uygulamada sıkça başvurulan bir hukuki kurum olan düzenleme ortaklık payı, temelinde belediye veya valilik tarafından, kamulaştırma yapılmaksızın ve en önemlisi bedeli peşin ödenmeksizin, kişilerin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazlarına el konulması olarak tanımlanmaktadır. Oysa Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve bu sözleşme çerçevesinde kurulan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ve Anayasa böylesine bir kamulaştırmasız el atmayı yasaklamaktadır. Kamu yararı amacıyla sınırlandırılabilen mülkiyet hakkı en temel haklar kategorisinde yer almakta ve sınırlandırılması elbette önemli şartlara bağlanmış bulunmaktadır. Eldeki çalışmada düzenleme ortaklık payı kurumunun mülkiyet hakkının neden ve nasıl ihlal ettiği üzerinde durulmuştur. Öncelikle insan hakları kavramı tanımlanmış ve açıklanmış, bu husustaki çeşitli görüşlere yer verilmiştir. Daha sonra mülkiyet hakkı tanımlanmış ve içeriği uluslararası hukuk, anayasa hukuku ve eşya hukuku olmak üzere 3 farklı hukuk dalı açısından incelenmiş ve açıklanmıştır. Akabinde 1921, 1924, 1961 ve 1982 Anayasalarında mülkiyet hakkı irdelenmiş ve bu dönemlerdeki yargı kararlarına yer verilmiştir. 1982 Anayasasında mülkiyet hakkının sınırlandırılma neden ve şartları sayılmış, bilahare imar hukuku açıklanmıştır. En sonda ise Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarında mülkiyet hakkının nasıl bir yer teşkil ettiği açıklanmıştır. Bu çalışmada olabildiğince bilimsel metotlar kullanılmış ve Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi başta olmak üzere yargı kararlarına sıkça başvurularak çalışmanın ana konusu olan husus irdelenmiştir.