Dîvân-ı Sırrî

"Divan-ı Sırrı", Osmanlı Devleti'nin son dönemi ile Cumhuriyet'in ilk yıllarında yaşamış önemli bir mutasavvıf, şair ve asker olan Muharrem Hilmi Sırrî (Kösetürkmen) Efendi’nin (1878–1964) tasavvufi şiirlerini bir araya getiren kıymetli bir eserdir. 1878 yılında doğan Muharrem Sırrî Efendi, genç yaşlarında orduya katılarak Erzurum, Bitlis ve Elazığ gibi stratejik bölgelerde tabur imamlığı ve kâtiplik gibi görevler üstlenmiş, Yemen'de bulunduğu yıllarda ise Arap çocuklarına Türkçe öğretmenliği yapmıştır. Askeri ve dini görevlerinin yanı sıra sülüs ve rik'a gibi hat sanatlarında da derin bir yeteneğe sahip olan Muharrem Hilmi Efendi, Bitlis'te bulunduğu sırada Muhammed Kübrevî hazretlerine intisap ederek tasavvuf yolunda icazet almıştır. Sadece tarikat faaliyetleriyle kalmayıp, manevi tecrübelerini ve ilahi aşkı şiir diliyle aktaran güçlü bir şair olan müellif, Divan'ında tasavvuf literatürünün en temel unsuru olan "aşk" kavramını, âşığın hallerini, maşuku, vahdet anlayışını ve nefs terbiyesini özgün bir üslup ve derin bir samimiyetle işlemiştir. Şairin edebi gücünü yansıtan "Dil-i dildare düştü gönül ağlarım, bülbül-i zare düştü gönül ağlarım; canan arzulayıp düştük yollara, inkisare düştü gönlüm ağlarım..." gibi beyitleri, eserin günümüze ulaşan en bilinen tasavvufi örnekleri arasında yer alır. Cumhuriyet döneminde eski yazıdan günümüz alfabesine aktarılan bu eser, ünlü ilahiyatçı profesör Süleyman Ateş tarafından derlenerek 1976 yılında Ankara'da basılmış, ilerleyen yıllarda ise Yeni Ufuklar Neşriyat gibi yayınevleri tarafından okuyucuyla buluşturulmuştur. Günümüzde ise Hassa Mimarlık yayınevi tarafından Mart 2012'de yeniden basımı sağlanmıştır ve bu güncel baskının editörlüğünü Dr. Coşkun Yılmaz üstlenmiştir. Edebi ve tasavvufi derinliği nedeniyle akademik dünyaya da konu olan bu değerli çalışma, Fırat Üniversitesi bünyesinde hayatı ile eserinin incelendiği yüksek lisans tezlerine zemin hazırlamıştır.