Luğatü'd-Dâd Söylemi: Tarih Dil ve Arap Milliyetçiliği

Arap dili, İslam medeniyetinin oluşum sürecinde yalnızca bir iletişim aracı değil aynı zamanda kültürel kimliğin ve ilmi birikimin taşıyıcısı olarak önemli bir konuma sahip olmuştur. Bu çerçevede Arapçanın diğer dillerden ayrılan yönleri ve onu temsil ettiği düşünülen harfler, erken dönemlerden itibaren dil âlimlerinin ilgisini çekmiştir. Özellikle dâd harfi etrafında gelişen tartışmalar, zamanla Arapçanın “Luğatü’d-dâd” şeklinde nitelendirilmesine ve bu kavramın Arap dil kimliğinin önemli sembollerinden biri hâline gelmesine zemin hazırlamıştır. Elinizdeki bu eser; Luğatü’d-dâd adlandırmasının tarihsel oluşumunu, dilsel temellerini ve İslam düşünce tarihindeki yansımalarını ele almaktadır. Çalışmada dâd ve zâ’ harfleri etrafındaki klasik dil tartışmaları; erken dönem dilcilerinin görüşleri, Sâmi diller arasındaki fonetik ilişkiler ve dönemin kültürel şartları bağlamında incelenmektedir. Bu eser bir harfin nasıl tarihi, ideolojik ve siyasi bir kimlik unsuruna dönüştüğünü ortaya koymayı amaçlamakta; Arap dili, İslam tarihi ve klasik dil düşüncesini bir araya getiren disiplinler arası bir yaklaşım sunmaktadır.