Saraybosna’nın Çellisti

“Hayatın mucizevi olduğunu ve sonsuza dek sürmeyeceğini anlamak nadir sahip olunan bir beceriydi…” Savaşa, insan ruhunun dayanıklılığına ve bireylerin insanlıklarını ustaca yöntemlerle nasıl geri kazandıklarına dair, aklınızdan çıkmayacak, muhteşem bir roman. Kuşatma altındaki bir şehirde hayatı tepetaklak olmuş dört kişi, insan olmanın ne anlama geldiğini hatırlar: Bir müzisyen penceresinden ekmek kuyruğunda bekleyen yirmi iki kişiye bakmaktadır, arkadaşları ve komşularıdır bunlar. Derken, göz açıp kapayıncaya kadar geçen sürede, bir havan topu mermisinin atılmasıyla hepsi oracıkta hayatını kaybeder. Bunun üzerine müzisyen, bir meydan okuma hareketi olarak çellosunu alır ve yirmi iki gün boyunca, onların anısını onurlandırmak için patlamanın olduğu yerde müziğini çalmaya karar verir. Şehrin başka bir yerinde, genç bir adam ailesine içme suyu almak için evden çıkar; tehlikenin göbeğinde, hayatta kalma arzusunun ve cömertliğin değerini tartması gerekmektedir. Daha yaşlı olan üçüncü bir adam, ekmek bulmak ve zihnini dağıtmak için yola koyulur fakat o sırada çok eski bir arkadaşıyla karşılaşır, kaybettiğini sandığı şehri ve bir zamanlar olduğu kişiyi hatırlar. Bu iki adam çellonun etkisi altına çekilirken keskin nişancı olan genç bir kadın, çellistin kaderini ellerinde tutmaktadır. Onu canı pahasına korurken, kendi ordusu genç kadının dönüştüğü insana karşı koymaya hazırlanmaktadır. Son derece çarpıcı ve etkileyici bir roman olan ve gerçek bir hikâyeden esinlenen Saraybosna’nın Çellisti, savaşın insanlığın tanımını nasıl değiştirdiğini, müziğin duygusal dayanıklılığımız üzerindeki etkisini ve günlük yaşamın alışkanlıklarıyla kurulan bağın bizzat nasıl bir direniş biçimi olabileceğini gözler önüne seriyor. “Her ne kadar 1990’larda Saraybosna Kuşatması sırasında geçse de bu muhteşem roman tüm zaman ve mekânları aşıyor. Saraybosna’nın Çellisti evrensel bir hikâye; tüm zamanların en büyük vahşetlerinden birinin ortasında bile bir anlam, güzellik ve insanlık bulma mücadelesine bir tanıklık.” Khaled Hosseini “Saraybosna’nın Çellisti, bugüne kadar savaşın dehşetine dair okuduğum en kıymetli, en güzel kitap. Her bölüm zihnin, kalbin ve ruhun farklı bir yanına kısa bir bakış sunuyor ve Galloway bize ilk sayfadan itibaren muhteşem, derin notalardan oluşan insan müziğini aktarıyor; öyle ki bu müzik, kitabı bitirdikten çok sonra bile bizimle kalmaya devam edecek.” ZZ Packer “İnsanların korkunç bir tehdit altındayken insanlıklarını nasıl sürdürdükleri ya da nasıl geri kazandıkları hakkında etkileyici, takdire şayan bir roman.” Yann Martel “Kuşatma altındaki Saraybosna’ya dair sürükleyici bir hikâye.” J. M. Coetzee “Steven Galloway’in Saraybosna’nın Çellisti romanı, delilikle karşı karşıya kalmış insan ruhuna bir övgü; harika bir hikâye.” Kevin Baker “Tarihçiler için Saraybosna Kuşatması dünya savaşlarının, nükleer silahların ve gezegen tahribatının ortaya çıktığı bir yüzyıla uygun bir son olarak görülebilir. İşte tam da bu yüzden Saraybosna sanatçılara ait olmalı, uzmanlara değil. Bu gerçekçi, tutkulu ve cömert romanında Galloway bizi oraya, kuşatma altındaki şehrin sokaklarına götürüyor. Tepemizde keskin nişancılar, aramızda kameralar, içimizde umut kırıntıları... Atılacak yanlış bir adım ölüme, hatta daha da kötüsü, haysiyetimizi kaybetmemize sebep olabilir.” Dragan Todorović “Savaş ve kaybetme hakkında mükemmel bir roman. Gerçekçi bir şekilde kaleme alınmış; kusursuz, hassas bir sanat eseri.” The Oprah Magazine “Çarpıcı.” Entertainment Weekly “Harika.” Los Angeles Times “Kolay kolay unutulmayacak bir kurgu ve yürek burkan karakterler.” Kirkus Reviews “Heyecan dolu, aklınızdan çıkmayacak bir roman.” Publishers Weekly “Steven Galloway müthiş bir yeteneğe sahip, çok yaratıcı, zeki bir yazar ve bu romanında da her açıdan çıtayı çok yükseklere taşımış. Saraybosna’nın Çellisti 1990’lardaki Saraybosna Kuşatması etrafında gelişen olayları ve atmosferi kısa ve öz, titiz bir netlikle aktarıyor... Galloway bir kez daha korkusuz olduğu kadar kabiliyetli de olduğunu gösteriyor. Eğer yaratıcı yazarlık dersleri veriyor olmasaydı, tam zamanlı işini bırakma vaktinin geldiğini söylerdim.” Quill & Quire “Savaşın saçmalığı, kuşatma altındaki bir şehrin gizli ölümü hakkında karanlık, çarpıcı bir roman. Zarif ve özgün bir tarzla yazılan Saraybosna’nın Çellisti, bir felaketin yaşandığı dönemde insan ruhunun sonsuzluğuyla alakalı unutulmaz bir hikâye.” Owen Sound Sun Times “Tehlike altındaki insan ruhunun saygınlığına ve cömertliğine hitap eden bir öykü.” The Guelph Mercury “Büyüleyici... Her bir hareket –ne kadar sıradan olursa olsun– gerilim yüklü... Galloway yıkıma uğrayan bir şehre, bir topluma ve hasarı onarabilecek tek çareyi temsil eden küçük insani işaretlere bakmamızı istiyor.” National Post “Kesinlikle çok merak uyandırıcı.” The Sydney Morning Herald “Galloway’in karakterleri hayatlarının değerini yaptıkları seçimlerle ölçseler de yazar tüm etkileyiciliğiyle şehrin kendisinde beşinci bir karakter inşa etmiş ve enkazın ve yıkıntıların arasındaki detayları yakalayarak bu unutulmaz romanına büyük bir ehemmiyet kazandırmış.” Booklist “Sokakta yürümeye çalışmakla ilgili bir kitap bu. Fakat bu tanım, Galloway’in muhteşem, naif anlatımına ya da yazarın bu çarpıcı romanda yarattığı unutulmaz tasvirlere hakkını yeterince vermiyor.” Edmonton Journal “Galloway’in hayat dolu bu romanı, karanlığı ortadan kaldırmada sanatın gücüne dair capcanlı bir hatırlatıcı.” The Vancouver Sun “İnsan yüreğinin gücüne ve en zorlu koşullarda insan ruhunun ayakta kalma ihtimaline dair kusursuz, heyecan verici bir anlatım. Okurların kendilerini karakterlerin yerine koymaması, benzer koşullarda kendilerinin ne yapacağını düşünmemesi imkânsız. Önceden yalnızca sabah gazetelerinde göz gezdirilen trajediyi anlamayı sağlayan o kişiselleştirme bile bizzat başarıların en büyüğü.” Ottawa Citizen “Samimi, sinematik bir anlatım... Galloway’in savaşın sonuçlarına dair merhamet dolu hikâyesi kitabın en başından en sonuna kadar heyecan yüklü. Bitirdikten çok sonra bile birçok okurun aklından çıkmayacağı kesin.” Winnipeg Free Press “Öyle kusursuz ki ancak gerçek bir hikâye bu kadar iyi olabilir... Galloway şaşırtıcı derecede olgun ve kendinden emin bir hikâye anlatıcısı. Üslubu son derece titiz ve belli bir amaca hizmet ediyor. Saraybosna’nın Çellisti kederli ama bir o kadar da heyecan verici bir performans.” The Gazette “Galloway’in anlatısı kısa ve öz, âdeta bir kısa öykünün aldatıcı yalınlığına sahip. Usta bir yazarın elinden çıkan Saraybosna’nın Çellisti, kontrollü, titizlikle yapılmış bir ince iş.” Observer “Şaşırtıcı derecede iyi... Bir silah ateşi kadar ölümcül ve gerçek bir anlatımla Galloway, günlük işlerin hayat veya ölümle sonuçlanan bir kumara dönüştüğü fakat tek bir müzik notasının herhangi bir bombaya ya da kurşuna denk bir gücü ortaya çıkardığı, kuşatma altındaki bir şehirdeki korku dolu mevcudiyeti muhteşem bir şekilde ele alıyor.” Metro “Yalın, gösterişten uzak anlatımı acımasızlığın vücut bulduğu zamanlarda umut etmeyi sürdürmekle ilgili bu kitabı daha da dokunaklı kılıyor.” Brigitte STEVEN GALLOWAY 1975’te Kanada’da doğmuş, şimdiki adıyla Thompson Rivers Üniversitesi ve British Columbia Üniversitesi’nde eğitim görmüştür. British Columbia Üniversitesi’nde yaratıcı yazarlık dersleri vermiştir. Gerçek bir hikâyeden esinlendiği üçüncü romanı Saraybosna’nın Çellisti otuzdan fazla dile çevrilmiş, 2009’da Evergreen Ödülü’ne layık görülmüştür. Yazar şimdilerde New Westminster’da yaşamaktadır.