Semâ'-hâne-i Edeb

Edebiyat tarihimizin en canlı hazineleri olan şiir mecmuaları, genellikle geçmiş asırların tozlu raflarında kalmış yadigar birer gelenek olarak kabul edilir. Ancak elinizdeki bu çalışma, “geleneğin bittiği” sanılan bir devirde, 1970’li yılların eşiğinde bile Türk şiirinin bin yıllık mirasının nasıl bir “can suyu” gibi akmaya devam ettiğini gözler önüne seriyor. Ali Enver, XIX. yüzyılın ikinci yarısından XX. yüzyılın ilk yarısına kadar yaşamış son asır Osmanlı nâip ve ediplerindendir. Onun adını unutulmaktan kurtarıp günümüze taşıyan yegâne eseri ise Semâ‘-hâne-i Edeb isimli şu‘arâ tezkiresidir. Bu çalışmaya konu edilen ve içerisinde yüz doksan bir Mevlevi şairin hâl tercemesi ile şiirlerini barındıran tezkire, Esrâr Dede’nin XVIII. yüzyılın sonlarında kaleme aldığı Tezkire-i Şu‘arâ-yı Mevleviyye adlı eserinin daha sade bir dil ve üslûp üzere özetlenmiş hâli olmakla ma‘rûfdur. Bir giriş ve dört bölüm şeklinde tertip edilen bu çalışmada, Semâ‘-hâne-i Edeb transkripsiyon alfabesine aktarılmış ve muhtevası incelenerek Esrâr Dede Tezkiresi’nin muhtasarı olması haricindeki değeri ve konumu ortaya konmuştur. Ayrıca yazarın hayatı, eserleri ve edebi şahsiyeti hakkında da detaylı bilgiler verilerek gerek Ali Enver gerek Semâ‘-hâne-i Edeb üzerine yapılacak çalışmalar için araştırmacıların istifadesine sunulmuştur.