Tarihte Cizvitler

Tarih sahnesinde hiçbir dini yapı, Cizvitler kadar derin bir korku ve şüphe uyandırmamıştır. Hector Macpherson'ın bu sarsıcı eseri, Reformasyon'a karşı Katolik otoritesini korumak için Ignatius Loyola tarafından kurulan bu teşkilatın karanlık kökenlerine iniyor. Eser, Loyola'nın bireysel iradeyi mutlak bir itaatle nasıl yok ettiğini ve üyelerini efendilerinin elinde şekillenen bir kile, ruhsuz birer makineye nasıl dönüştürdüğünü gözler önüne seriyor. "Amaca giden her yol mübahtır" ilkesiyle hareket eden Cizvitler, ahlaki esneklik ve zihinsel çekince gibi yöntemlerle isyanı, entrikayı ve hatta suikastı meşrulaştırmaktan çekinmemişlerdir. Kitap okuru; İngiltere tahtına yönelik komplolardan, İrlanda'daki kanlı dini isyanlara, Asya'daki pagan inançlarıyla yapılan tavizkar pazarlıklardan, Paraguay'da kurulan devasa ticari diktatörlüklere kadar uzanan küresel bir ağın içine çekiyor. Krallar tarafından ülkelerden sürülen ve bizzat Papalık tarafından dahi bir dönem lağvedilen bu teşkilat, küllerinden doğarak 19. yüzyılda Papalık Yanılmazlığı dogmasını inşa etmiş ve iktidarların ardındaki "gölge güç" olmaya devam etmiştir. Ulus-devlet ve vatanseverlik fikrine ebedi bir düşmanlık besleyen Cizvitlerin tarihsel anatomisini çıkaran bu çalışma, zihinleri esir alan bu militan ruhun modern toplumlara yönelik tehditlerine dair acımasız bir tarihi uyarıdır.